Mimarlık (Klasik Dönem Yunan Mimarisi) 1.-3. Atina’daki Erechtheion Tapınağı’nın Görünüşleri ve Kesiti 4. Aynı Yapıya Ait Sütun Başlığı 5. Aynı Kompleks İçinde Yer Alan Pandroseion Tapınağı’ndan Alınmış Saçaklık (entablatur) Detayı 6. Atina`daki Rüzgar Kulesi 7. Aynı Yapıya ait Ayrıntı 8. Atina’daki Thrasylos’a Adanmış Korajik (Müzikal Anıt) Anıt 9. Aynı Yapıya Ait Detay 10. Atina’daki Lysikrates Korajik Anıtı (Hansen’in Restorasyonuna Göre) 11. Aynı Yapıya Ait Kirişler 12–13. Bassae Tapınağı’na ait Sütun Başlıkları. 14. Priene’deki Athena Tapınağı’ndan Detay. 15. Milet’teki Didyma Apollon Tapınağı’ndan Detay 16. Eleusis’teki Büyük Tapınağa Ait Anta Başlığı (Duvar Kenarı Sütun Başlığı)

Açıklama

Bu gravür, Atina Akropolü ve çevresinde yer alan en önemli Yunan anıtlarını ve özellikle Erechtheion, Parthenon, Lysikrates Anıtı ve Nike Tapınağı gibi yapıları hem plan hem de cephe detaylarıyla karşılaştırmalı biçimde sunmaktadır. Üst sırada yer alan üç ana sahne, Atina Akropolü’nün farklı yapılarından alınmıştır. Soldaki çizim, Erechtheion Tapınağı’nın kuzey cephesini göstermektedir. Bu yapı, hem İonik düzenin zarif oranlarını hem de mitolojik geçmişiyle (Poseidon ve Athena’ya adanmış kutsal alan) Atina’nın dini kimliğini yansıtır. Ortadaki sahne, Parthenon Tapınağı’nı (MÖ 447-432) canlandırır. Mimar Iktinos ve Kallikrates tarafından inşa edilen bu yapı, Doric düzenin en kusursuz örneği olarak kabul edilir. Frizlerdeki Panathenaia alayını betimleyen kabartmalar, dinsel ritüel ile yurttaşlık bilincinin birleşimini simgeler. Sağdaki sahne ise Nike Apteros Tapınağı’nın (Kanatsız Zafer Tanrıçası Athena Nike Tapınağı) kesitini göstermektedir. Bu küçük ama zarif yapı, İonik sütun düzeninin incelikli oranlarını sergiler ve savaş zaferlerinin tanrısal bir minnettarlıkla anıldığı kutsal mekanı temsil eder. Orta sıradaki merkez kompozisyon, Lysikrates Anıtı’nı (MÖ 334) betimler. Bu dairesel yapı, erken Korinth düzeninin taşlaşmış ilk örneklerinden biridir ve sütun başlıklarındaki akantus yapraklarıyla daha sonra Roma mimarisinde gelişecek süsleme anlayışına öncülük etmiştir. Gravürde ayrıca Beule Kapısı, Propylaia ve Atina’daki diğer anıtsal giriş yapılarının detayları da görülebilir. Alt bölümde yer alan detaylar, üç klasik sütun düzeninin biçimsel farklarını öğretici bir şekilde göstermektedir. Dor düzeni sade, orantılı ve güçlü bir yapıya sahipken, volüt (spiral) biçimli başlıklarıyla İon düzeni zarafet ve dengeyi temsil eder. Akantus yapraklarıyla süslenmiş başlıklarıyla Korint düzeni ise estetik ve zarif bir görünüm sunar. Bu düzenler, yalnızca yapısal sistemleri değil, aynı zamanda Yunan estetiğinde “mükemmellik” fikrinin üç farklı felsefi yorumunu temsil eder.