1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşından (93 Harbi) sonra 13 Temmuz 1878 Tarihinde İmzalanan Berlin Antlaşmasına Göre Avrupa'da Osmanlı İmparatorluğu'nun, Bulgarista'nın, Doğu Rumelinin ve Diğer Ülkelerin Haritaları

Açıklama

26 Eylül 1885 tarihli The Graphic gazetesinin ekinde yayımlanan bu renkli harita ve bu harita ile ilgili yazı, Bulgaristan ile Doğu Rumeli'nin fiili birleşmesini ve bu birleşmenin 13 Temmuz 1878 tarihli Berlin Antlaşması’na aykırı oluşunu ele almakta ve Avrupa’daki diplomatik ve siyasi yankılarını değerlendirmektedir. Harita, Berlin Antlaşması'nın ardından şekillenen yeni düzeni açıklayıcı niteliktedir ve dönemin önemli bir gelişmesini yansıtır: Bulgaristan ile Doğu Rumeli'nin birleşmesi. Bu harita, Bulgaristan Prensliği (pembe renkle), Doğu Rumeli (koyu krem), Sırbistan (açık kahverengi), Karadağ, Bosna-Hersek (gri), Romanya ve Osmanlı’nın Avrupa topraklarını (yeşil) ayırarak gösterir. Berlin Antlaşması’na göre Bulgaristan Osmanlı'ya bağlı özerk bir prenslik, Doğu Rumeli ise Osmanlı’ya bağlı kalmakla birlikte Hıristiyan vali tarafından idare edilen özerk bir vilayet olmuştur. Ancak 1885 yılının Eylül ayında Bulgaristan Prensi I. Alexander, halk desteğini de arkasına alarak bir nevi darbe yoluyla Doğu Rumeli’yi ele geçirmiş ve Sofya merkezli birleşik bir yönetim kurmuştur. Harita, bu birleşmeyi görsel olarak da işaretlemekte ve Osmanlı İmparatorluğu'nun Avrupa’daki siyasi zemin, prestij ve toprak kaybına dikkat çekmektedir. Gazetede, yeni birleşik Bulgaristan'ın yaklaşık 5 milyonluk bir nüfusa ve 30.000 kişilik bir orduya sahip olmasına rağmen Osmanlı İmparatorluğunun bu ani birleşmeye rağmen doğrudan bir askeri müdahalede bulunmadığını, olayı statükoyu bozacak bir durum yaratmadan, fiili bir gerçeklik olarak kabul edildiği belirtilmiştir. Ancak bu durumun, Balkanlar’daki diğer halklar üzerinde de benzer taleplerin yükselmesine neden olabileceği yazıda dikkat çekilmektedir. Sonuç olarak haber, haritayla birlikte okunarak 1878 Berlin Antlaşması'ndan yalnızca 7 yıl sonra yaşanan bu büyük değişikliğin, Osmanlı'nın Balkanlardaki egemenlik gücünün zayıfladığını ve yeni bir Balkan krizinin kapıda olabileceğini düşündürttüğünü ifade eder. The Graphic’in sunduğu harita, bu yeni fiili durumu görsel olarak sabitleyerek Batı kamuoyuna hem bir uyarı hem de analiz imkanı sunmuştur.