1853-1856 Osmanlı-Rus Savaşı (Kırım Savaşı) Sırasında 29 Eylül 1855 Tarihinde Kars'ta Türk Ordusu Tarafından Rus Ordusunun Yenilgiye Uğratılması (Kars Zaferi)

Açıklama

Bu etkileyici ve nadir gravür, Kırım Savaşı’nın (1853–1856) Kafkasya (doğu) cephesindeki en önemli kara muharebesi olan 29 Eylül 1855 tarihli Kars Muharebesi’ni konu alır. Osmanlı ordusunun Ruslara karşı sergilediği en başarılı savunmalardan biri olup, gerek taktiksel açıdan, gerekse uluslararası kamuoyunda uyandırdığı yankı bakımından, savaşın dönüm noktalarından biri kabul edilir. Kars Şehri ve Kalesi, Osmanlı'nın doğu tarafındaki en önemli savunma noktasıydı ve Ruslar burayı ele geçirerek İstanbul ve Doğu Anadolu üzerindeki baskıyı artırmak istediler. General Nikolay Muravyov komutasındaki yaklaşık 50.000 kişilik Rus ordusu, Haziran 1855’te Kars’ı kuşattı. Şehir ve kale, Ahmed Muhtar Paşa ve İngiliz subayı General William Fenwick Williams (savaş sonrası “Kars Baronu” unvanını aldı.) komutasındaki 17.000 kişilik bir garnizon tarafından savunuluyordu. Kuşatma süresince kaleye ciddi lojistik zorluklar yaşandı: yiyecek, ilaç ve cephane sıkıntısı had safhadaydı. General Williams, yerli halkı da örgütleyerek kale çevresinde siperler, redifler ve topçu mevzileri kurdu. 29 Eylül 1855 sabahı, Ruslar topyekûn bir saldırıya geçti. Bu saldırı 6 saat sürdü ve Osmanlı savunması her cephede başarılı bir şekilde direndi. Özellikle Yusuf Paşa, Mehmet Emin Paşa ve Macar asıllı mühendis Kmety Paşa (İsmail Paşa) öne çıkan kahramanlar arasındaydı. Ruslar, yaklaşık 8.000 kayıp vererek geri çekilmek zorunda kaldı. Gravürün merkezinde Türk askerleri, büyük bir disiplinle hücuma geçen Rus kuvvetlerini geri püskürtmekte ve Türk piyadeleri, arkada ise atlı birlikler yoğun biçimde savaşmaktadır. Arka planda Kars Kalesi yükseliyor. Kent silueti içinde cami minareleri, Osmanlı kent kimliğini net şekilde yansıtmaktadır.