1.,2. Myra Antik Kenti'nde (bugünkü Demre, Antalya) Bulunan Likya Kaya Mezarları, 3. Amintas Kaya Mezarı, Fethiye 4-10. Miken'deki Tholos Mezarı (Atreus Hazinesi) Girişi ve İç Mimarisi 11. Miken'deki Aslanlı Kapı, 12. Miken'deki Sur Duvarı, 13. Figalia’daki Kapı, 14. Amfissa’daki Kapı, 15. Sisam’daki Giriş Kapısı

Açıklama

Bu gravürde betimlenen mimari yapılar, Anadolu’nun güneyinden Yunanistan’ın iç kesimlerine kadar uzanan geniş bir coğrafyada, M.Ö. 13. yüzyıldan M.Ö. 4. yüzyıla dek uzanan bir zaman dilimine ait, mezar, savunma ve kutsal alan mimarisi örneklerini temsil etmektedir. Gravürün sol üst kısmında yer alan 1. ve 2. yapılar, günümüz Antalya ilinde, Demre ilçesindeki Myra Antik Kenti’nde bulunan Likya kaya mezarlarıdır. Kayalıklara oyulmuş çok katlı tapınak cepheli mezarlar, Likya mimarisinin özgün örnekleridir. Cepheler genellikle ahşap mimariyi taklit edecek biçimde oyulmuş (sütun, kiriş, alınlık) ve ahşap ev mimarisi taşta ölümsüzleştirilmiştir. Likya’nın ölümden sonra da ev hayatı sürdüğü inancı bu mezar formunu doğurmuştur. Üçüncü yapı ise Muğla ili Fethiye (Telmessos) ilçesinde Telmessos Antik Kenti Nekropolünde bulunan Amintas Kaya Mezarı’dır (Halk arasında “Kral Mezarı”). M.Ö. 4. yüzyılda Likyalılar tarafından ev ve tapınak mimarisi tipinde kayaya oyulmuş olarak yapılmıştır. Mezarın girişinde İyon tarzı iki sütun ve üçgen alınlık vardır. İçeride tek mezar odası yer alır ve klasik mimariyle ölüm sonrası yaşam fikri birleştirilmiştir. Alınlığında yer alan "Amyntou tou Ermagiou" (Hermapias oğlu Amintas) yazıtında dolayı “Amintas Kaya Mezarı” olarak adlandırılmaktadır. Fransız Charles Texier’in 1850’lerdeki ziyareti sırasında bu anıtı ziyaret ettiğini ve bu anıtta incelemeler yaptığını kanıtlamak için anıtın sol üst köşesine ismini yazmıştır. 4 ila 10 numaralı yapılar, Yunanistan’ın Peloponnesos bölgesindeki Miken kentinde yer alan tholos tipi anıt mezar olan Atreus Hazinesi’nin mimarisini göstermektedir. Dromos adlı uzun koridorla ulaşılan bu mezar, taşlarla kubbe etkisi yaratan korbel tonoz sistemiyle örtülmüş olup Avrupa’da bilinen ilk büyük taş kubbe olarak önem taşır. Aynı zamanda bu bölümde mezarın iç yapısı ve taş işçiliği detayları da sunulmuştur. 11. ve 12. yapılarda Miken’in Aslanlı Kapısı ve siklopik sur duvarları görülmektedir. Aslanlı Kapı, M.Ö. 13. yüzyıla tarihlenir ve Miken’in ana girişidir. Kapının üzerindeki kabartmada karşılıklı iki aslan figürü yer alır. Avrupa’da bilinen en eski anıtsal taş kabartması olan bu figürler, güç ve tanrısal korumayı sembolize etmektedir. Kapının çevresinde dev taş bloklardan oluşan Miken Şehrinin surları bulunmaktadır. 13. yapı Figalia’da, 14. yapı Amfissa’da ve 15. yapı Sisam adasındadır; bu üç giriş yapısı, farklı bölgelerdeki dinsel ya da savunma amaçlı mimari sınır yapılarının sade ama etkili biçimlerini yansıtmaktadır.