1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı (93 Harbi) Sırasında Rumeli’de Osmanlı Ordusu İçin Gönüllü Asker Yazımı

Açıklama

Bu gravür, The Illustrated London News’un 12 Mayıs 1877 tarihli sayısında yayımlanan ve Rumeli’de Osmanlı ordusu için gönüllü asker yazımını betimleyen sahneyi göstermektedir. 1877-1878 Osmanlı–Rus Savaşı’nın başlangıç evresine ait olan bu görüntü, özellikle Rumeli eyaletlerinde halkın gönüllü seferberliğini yansıtmaktadır. Gravürün merkezinde, davul çalarak etrafındaki kalabalığı coşturan kişiler görülmektedir. Bu kişi, Osmanlı taşrasında gönüllü toplamayı geleneksel biçimde duyuran “kethüda davulcusu” dur. Bu tür seferberlik sahneleri, özellikle savaşın Rumeli cephesine kaydırılmasıyla birlikte bölgedeki yerli Müslüman halkın katılımını teşvik etmek için yaygın bir uygulamaydı. Çevrede toplanan geniş kalabalık hem kadınları hem erkekleri kapsar ve bu da olayın bir “toplum seferberliği” atmosferinde gerçekleştiğini gösterir. Üst kat pencerelerinden izleyenler, Rumeli şehirlerinin sıkışık ahşap mimarisini temsil eden çıkmalar arasında sahneyi takip etmektedir. Gravürde taşınan büyük Osmanlı sancağı, gönüllü yazımının resmi niteliğini ve devletin çağrısını simgeler. Bu, aynı zamanda savaşın Osmanlı kamuoyunda “mukaddes vatan müdafaası” olarak algılandığı dönemi yansıtır. Rumeli’nin kozmopolit nüfusuna rağmen gravürde ağırlıklı olarak Müslüman-Türk kıyafetli figürlerin yer alması, gönüllü yazımının özellikle Müslüman topluluklar arasında karşılık bulduğunu göstermektedir.