Mimarlik (Rus Kiliseleri ve Moskova Kremlin Kompleksi) 1. Meryem’in Göğe Kabulü (Dormition) Katedrali (Gürcü Ana Tanrıça (Meryem Ana) Kilisesi) 2. Rotov Kremlini’ndeki Aziz Yuhanna Kilisesi 3. Kutsal Vasili Katedrali (Vasili Blajenni) 4. Aziz Nikola ve Stolpach Kilisesi 5. Kremlin’deki Boyar Merdiveni (Bojarenstiege)

Açıklama

Bu gravür, Moskova’daki Ortodoks kiliselerini ve Kremlin içindeki dini-sivil mimari örnekleri betimlemektedir. Gravür, 15.-17. yüzyıllar arasında Rus mimarisinde Bizans kökenli geleneklerin, yerel ahşap yapı teknikleriyle kaynaşarak oluşturduğu özgün estetik dili göstermektedir. Üst sıranın ortasında yer alan yapı, Moskova Kremlin’i içindeki Başmelek Mikail Katedrali (Arkhangelsky Sobor)’dir. 1505-1508 yıllarında İtalyan mimar Aloisio Lamberti da Montagnana (Aleviz Novi) tarafından inşa edilen yapı, Moskova büyük knezlerinin (ilk hükümdarlar) ve çarların gömüldüğü mezar kilisesidir Bu katedral, İtalyan Rönesansının form anlayışını, Bizans-Rus ikonografik geleneğiyle birleştiren ilk örneklerden biri olarak kabul edilir. Üst sağda, Rus mimarisinin en tanınmış yapılarından Aziz Vasil Katedrali (Sobor Vasiliya Blazhennogo) yer almaktadır. 1555-1561 yılları arasında Çar IV. İvan (Korkunç İvan) tarafından, Kazan’ın fethini anmak üzere inşa ettirilmiştir. Katedralin çok kubbeli kompozisyonu, merkezi kubbe etrafında sekiz küçük şapel ile bir yıldız planı oluşturur. Soğan biçimli kubbeler, Rönesans dönemi Avrupa’sında benzersiz bir siluet meydana getirerek Rus kimliğinin simgesine dönüşmüştür. Üst solda görülen yapı, Moskova’daki Meryem Ana’nın Şefaati Kilisesi (Pokrovskaya Tserkov) veya benzer üsluptaki küçük kiliselerden biridir. Kırmızı tuğla gövde, beyaz taş süslemeler ve yükselen kule formu, 17. yüzyılın Rus Baroku öncesi “tent-roofed” (şapkalı) mimari stilini yansıtır. Bu biçim, ahşap kökenli mimarinin taş yapılarda yeniden yorumlanmasıdır. Alt soldaki sahne, Kremlin Saray Kompleksi içindeki merdivenli geçitleri ve çevredeki küçük kiliseleri betimler. Bu tür rampalı geçitler, hem törensel geçiş hem de farklı kotlardaki yapılar arasında bağlantı işlevi görmüştür. Alt sağda yer alan yapı ise Novodevichy Manastırı ya da Moskova çevresindeki benzer kadın manastırlarının birine aittir. Bu yapılar, 16.-17. yüzyıllarda Moskova aristokrasisinin dini himaye anlayışını yansıtırken, kadın manastırlarının kültürel ve eğitsel merkezler haline geldiği dönemin de göstergesidir. Gravürdeki tüm yapılar, Rus Ortodoks mimarisinin ayırt edici özellikleri olan çok kubbeli kompozisyon, dikey vurgu, renkli yüzey bezemesi ve ikonografik cephe düzenini bir arada sunmaktadır. Bu üslup, hem dini hem ulusal bir kimlik ifadesi olarak, 19. yüzyıl Avrupası’nda “Rusya’nın egzotik mimarisi” şeklinde tanımlanmıştır.